Klimaatthema

Wat

Initiatief

Heb je een idee?

Stuur je project in
Mentaal Fysiek

Met de natuur mee tuinieren

De pleinen van vijf oude schoolgebouwen van SKAR (Stichting Kunstaccommodatie Rotterdam) transformeren tot voedselbostuinen. Mooie plekken met eetbaar groen, zoals…

De langste geveltuin van Nederland

Zon, groen en gezelligheid! Op zaterdag 20 juni heeft 1000 Geveltuinen samen met een grote groep enthousiaste vrijwilligers…

#03 Doe als Tijs: bouw een wateropvang op je dak!

Tijs van Ruth uit Oud-IJsselmonde dacht: nu het klimaat extremer wordt en het drinkwater steeds schaarser, ga ik het regenwater…

#02 Er zijn tonnen uitgedeeld!

Nu het vaker en harder gaat regenen, is het zonde als al dat regenwater zomaar het riool inloopt. Dan kun…

#01 Kletspraatje over het weer

Wat vinden Rotterdammers eigenlijk typisch Rotterdams weer? Vinden ze dat het weer de laatste tijd is veranderd? En wat kun…

Frederiksplein

Door klimaatverandering, bodemdaling en verstedelijking neemt de kans op wateroverlast in Crooswijk toe. Gemeente Rotterdam, Hoogheemraadschap van Schieland en Krimpenerwaard en Havensteder hebben, samen met bewoners, gezocht naar multifunctionele oplossingen om wateroverlast op en rond het Frederiksplein zo veel mogelijk te voorkomen. Het plein is veranderd in een waterplein dat onder normale omstandigheden een speelplein is, maar bij extreem weer overtollig regenwater uit de directe omgeving opvangt. Deze integrale aanpak vergroot de veerkracht van de wijk: het Frederiksplein anticipeert op klimaatverandering, verbetert de kwaliteit van de buitenruimte en draagt tegelijkertijd bij aan de sociale samenhang in de wijk. Leerlingen van de Oscar Romeroschool hebben meegetekend aan de afbeelding die het midden van het plein siert.

Waterplein Bellamyplein

In het midden van dit plein stond sociale woningbouw die behoorlijk vervallen was. De mooie gebouwen eromheen, waren ook in slechte staat. Woningcorporatie Woonstad besloot de middelste gebouwen te slopen en de gebouwen aan een zijde van het plein te verkopen als kluswoningen. De woningen aan de andere zijde bleven appartementen en sociale woningbouw. Het midden van het plein is omgeturnd tot een prachtig waterplein. De regenpijpen van de panden om het plein heen zijn losgekoppeld van het riool. Bij zware regenval valt het water op de straat en stroomt in de lage bassins van het waterplein. Bij mooi weer staan de bassins droog. Bij hitte kunnen de bassins bewust onder water worden gezet voor extra waterpret! Het waterbergend vermogen van het Bellamyplein is 864 m3.

Waterplein Benthemplein

Een mooi plein midden in de stad, dat helpt om droge voeten te houden. Bij droog weer zijn het mooie plekken om te basketballen en te skaten, bij zware regenval kunnen de bassins het regenwater van het plein en de daken opvangen. Bij elkaar ongeveer 1,7 miljoen liter water. Dat water stroomt daardoor niet rechtstreeks naar het riool, dat daardoor dus minder snel zal overstromen. En zo helpt het plein om droge voeten te houden terwijl regenbuien steeds heftiger worden.
Het Benthemplein was oorspronkelijk bedekt met grijze stoeptegels. Een aantal studenten van scholen uit de buurt vroegen de gemeente Rotterdam of het mogelijk was het plein aan te passen. Dit paste uitstekend bij de wens van de gemeente en het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard om in de buurt een waterplein aan te leggen. De architecten van de Urbanisten hebben een traject begeleid met studenten, bewoners en ondernemers uit de buurt, zodat zij zoveel mogelijk invloed hadden op hun nieuwe plein. En dat heeft gewerkt: bij de officiële opening waren zo’n 300 mensen bij elkaar om te vieren dat deze nieuwe primeur voor Rotterdam klaar was. En toen de bouw nog in volle gang was, werd het plein in de weekenden al gebruikt door skaters en bootcampers.

Waterplein Johan Idaplein

Onder het Johan Idaplein in deelgemeente Noord kan 360.000 liter regenwater worden opgevangen. Nog niet zo lang geleden was het Johan Idaplein een grauwe, stenige plek vol hekken, waar een enkeling een balletje trapte. Er is alles aan gedaan om er multifunctioneel plein van te maken, waar de hele buurt zich welkom voelt. Veel groen, een heuvelig landschap, nieuwe speeltoestellen, een chillplek en een wandelpromenade. Tegelijkertijd is het plein ondergronds aangepakt. Daar wordt nu op een slimme manier regenwater opgevangen. Onder het plein liggen 1100 infiltratiekratten. Vanuit die kratten kan het water langzaam in de bodem zakken. Het schone regenwater komt in de bodem bij het grondwater en dat is goed voor de grondwaterstand in deze omgeving. In totaal is er 1000 vierkante meter groen geplant op stukken waar het eerst grijs was. Dat bestaat o.a. uit een  educatieve schooltuin (Hildegardisschool), dertien flinke bomen, een veldesdoornhaag van ruim 750 stuks en twee grasvelden.

Polderdak Moerkapellestraat

Woonstad, Rotterdams WeerWoord en het waterschap verkennen het gebied Oude Noorden Noord. Het gebied kan het regenwater niet afvoeren naar omliggende singels. In de openbare ruimte en verschillende woningen wordt wateroverlast ervaren. De omliggende gerealiseerde ondergrondse waterberging is bijna vol. Samen wordt gekeken naar mogelijke klimaatadaptieve maatregelen in de openbare ruimte en de private tuinen van Woonstad. Onderzocht wordt of ook een polderdak gerealiseerd kan worden.

Bloemhof-Zuid (Tarwewijk)

In 2023 worden in Tarwewijk de riolen vervangen, waarbij ook de energietransitie plaatsvindt. Rotterdams WeerWoord, Woonstad en het Waterschap hebben samen ingezoomd op de kansen en risico’s binnen deze gebieden. Besloten is om ook klimaatadaptatie mee te nemen. De plannen voor deze grote ingreep worden nu uitgewerkt

Heijplaat Klimaatadaptief

Woingcorporatie Woonbron heeft Heijplaat gekozen voor de pilot Klimaatadaptieve Wijk. In 2021-2022 komt er een grote rioleringvervanging waarbij de wens van de gemeente is om publiek en privaat terrein klimaatadaptief in te richten.

Binnentuin Courzandseweg

Woonbron gaat een binnenterrein aan de Courzandseweg (Heijplaat) samen met de omwonenden klimaatadaptief inrichten. Woonbron wilt haar huurders op Heijplaat klimaatbewuster maken en voorbereiden op de toekomstige rioolvervanging. Rotterdams WeerWoord ondersteunt hierbij in het participatietraject. De eerste participatiebijeenkomsten zijn begin 2019 van start gegaan en lopen momenteel nog steeds. Daarnaast loopt er een bodemonderzoek. Verwachte realisatie is eind 2020.

Blankenburgtuin

OBS de Globe is onderdeel van de Children’s Zone van het Nationaal Programma Rotterdam Zuid (NPRZ) en voorziet alle scholieren wekelijks van 6 extra lesuren. Samen met Stichting Vakmanschap hebben zij hiervoor een lesprogramma samengesteld. Onderdeel van dit lesprogramma is leren over flora en fauna, zelf groenten verbouwen, bewustwording rondom gezond eten en koken. Hiervoor is een educatieve tuin aangelegd, de Blankenburgtuin. Omdat er kraantje of andere watertoevoer was in de tuin tuin, maar de tuin in een natte periode wel last heeft van wateroverlast, zijn de daken van de omliggende schuurtjes afgekoppeld en verschillende regentonnen neergezet. Ook is er een kleine grindkoffer in de grond aangebracht, waarlangs het water langzaam aan de grond afgegeven kan worden.

Waterplein Koningsveldenplein

Bij de herinrichting van het voormalige schoolplein/speelplein aan de Koningsveldestraat is er een krattenberging geplaatst onder het kunstgrasveld. Hier wordt het regenwater dat op het plein valt en op het dak van het voormalige schoolgebouw tijdelijk opgevangen voordat het infiltreert in de ondergrond.

Waterplein Berkelplein

Toen de speeltuin op het Berkelplein opnieuw werd ingericht in 2018, is er een krattenberging aangelegd onder het plein, waar water uit het gesloten regenwaterstelsel van het aangrenzende gebied Jaffa West kan infiltreren, voordat het afstroomt naar de Kralingse Plas. Dit is gunstig voor de kwaliteit van het zwemwater in de plas.

De Kasteeltuin (Spangen)

Bij kinderopvang De Kasteeltuin in Spangen mogen kinderen vies worden bij het buitenspelen. De kinderen worden opgevangen in een van de mooiste tuinen die je ooit hebt gezien in een kinderopvang. In 2018 is de tuin nog verder aangepakt, waarbij een deel van de tegels zijn weggehaald, het dak van het naastliggende pand is afgekoppeld en dit water wordt gebruikt voor een waterspeeltuin voor de kinderen.

Groene dak De Peperklip

De Peperklip is een beeldbepalend wooncomplex (549 woningen), waarvan Vestia eigenaar is. In het kader van Life@UrbanRoofs is gekeken hoe dit op dak groen, wateropvang en energieopwekking gecombineerd konden worden. Uiteindelijk is dit vooral een groen dak geworden, maar wel een van de langste van Europa! Het dak is in mei 2020 opgeleverd.

Akeleistraat

In de voorheen stenige Akeleistraat hebben de bewoners in 2019 mooie groenvakken aangelegd, in samenwerking met Aktiegroep Oude Westen en landschapsontwerper Wolbert van Dijk. Ook het ontwerp was een mooie co-creatie van deze partijen en de bewoners.

Het Nieuwe Dorp (Heijplaat)

Op Heijplaat is de nieuwbouwwijk Het Nieuwe Dorp aangelegd. Het regenwater dat hier valt, wordt niet afgevoerd naar het riool, maar via waterpasserende verharding geïnfiltreerd in zandgrond onder de (nieuwe) wegen. Het regenwater dat van de 170 nieuwe woningen en tuinen in de wijk afstroomt, wordt naar de parkeerterreinen geleid die ook zijn aangelegd met waterpasserende verharding.

Waterkansen-tuinen Vreewijk

In Vreewijk is Havensteder verschillende woonblokken aan het renoveren. Op dit moment worden plannen ontwikkeld voor het afkoppelen van de daken en voor een oplossing van grondwaterproblematiek in de binnenterreinen.

Gezamenlijke tuin Simeon & Anna

Zorgcentrum Simeon & Anna in Vreewijk transformeert gedeeltelijk van een zorglocatie van Laurens in een woongebouw voor sociaal-maatschappelijk en financieel kwetsbare mensen: Samen & Anders. De bewoners kunnen genieten van een grote tuin (met Slimme Regenton) die de Vreewijkcoöperatie heeft aangelegd. In april 2019 werd deze tuin feestelijk geopend.  

Schans Watergeus

Bij de renovatie van het complex aan de 1e Schansstraat / Watergeusstraat, wilden het hoogheemraadschap en de gemeente graag een alternatieve inrichting van de binnentuin, die naast mooi, ook klimaatbestendig zou zijn. Hiervoor zijn de regenpijpen losgekoppeld. Het water van het dak en het binnenterrein wordt opgevangen in kratten onder de grond en vertraagd afgevoerd in de bodem. Dit plan is in het eerste kwartaal van 2019 uitgevoerd.

Vuurplaat / Rosestraat

Toen Vestia 2018 en 2019 de gevels van het wooncomplex aan de Vuurplaat / Rosestraat verving, heeft ze besloten om ook de buitenruimte (12 meter 30×30 tegels) te vergroenen.

Helipoortterrein

Met behulp van Stichting Tussentuin hebben de bewoners van Heliport de afgelopen jaren de buitenruimte vergroend en opgeknapt om er een veiligere, gezelligere woonplek van te maken. In het tweede kwartaal van 2020 gaan bewoners met gemeente en waterschap verder aan de slag om tot een verdere verbeteringsslag te komen. Hierbij wordt ook gekeken naar opvang van regenwater.

Schouwburgplein

7 Square Endeavour is een internationaal verduurzamingsproject met als missie de omgeving toekomstklaar te maken. Het Schouwburgplein Rotterdam vormt de eerste proeftuin voor het project, in een reeks van zeven locaties wereldwijd. 7 Square Endeavour speelt in op de wereldwijde verstedelijking en de nadelige gevolgen ervan als vervuiling, hittestress en wateroverlast. Het efficiënt en innovatief omgaan met energie is een van de speerpunten van het project. Als initiatiefnemer ontwikkelt Theater Rotterdam samen met partners ARCADIS, Amvest, de Doelen, Dura Vermeer, Eneco, Hoogheemraadschap Schieland en de Krimpenerwaard, gemeente Rotterdam en TNO een plan om te investeren in de verduurzaming van het gebied rondom het Schouwburgplein. Ook wordt gewerkt aan een waterbergend dak op De Doelen .

Binnenterrein Ooievaarstraat / Zaagmolenstraat

De tuinen van de woningen aan de Ooievaarstraat en Zaagmolenstraat zijn opgehoogd en opgeknapt. Ook zijn er maatregelen getroffen om het regenwater vertraagd af te voeren in de grond.

Smeetsland Noord

In Smeetsland-Noord komen 290 nieuwe huur- en koopwoningen, waarvan 100 in de sociale huursector. Deze nieuwe wijk wordt energieneutraal en gaat Tuinbuurt Vrijlandt heten. De wijk krijgt de uitstraling van een tuindorp. In het midden van de wijk komt een groot stuk groen met een flinke waterberging om een gedeelte van de wateropgave in Lombardijen op te lossen. Ook krijgen de nieuwbouwhuizen waterberging op eigen terrein. De plannen zullen naar verwachting in 2022 gerealiseerd zijn.

Reyeroord

Klimaatverandering, energietransitie en digitalisering zijn belangrijke uitdagingen voor Rotterdam en de wereld. Besloten is om de wijk Reyeroord als proeftuin te laten dienen, waar al deze transities tegelijk worden aangepakt. Dat biedt veel kansen! In Reyeroord werken ondernemers, bewoners, en allerlei andere actieve partijen samen. Ze gaan met elkaar op ontdekkingsreis, om te ontdekken op welke manieren ze van Reyeroord een nog fijnere omgeving kunnen maken.  

Wijkpark Oude Westen

Aan de Noordzijde van dit leuke wijkpark (vlakbij de fontein) wordt een waterberging aangelegd van ca. 120 m3 aan de noordzijde van het park. Doel is het overschot aan water in het lager gelegen zuidelijke deel van het park hier tijdelijke te bergen. Daarna kan het  infiltreren in de omgeving. De berging wordt in de tweede helft van 2020 aangelegd. De berging wordt gemaakt met Urban Rainshells (schelpen) die een zuiverende werking hebben.

Gemeenschappelijke tuinen Lombardije

Lombardije heeft last van een hoge grondwaterstand, waardoor er snel plassen staan in de tuinen en gazons. In de Zenobuurt is een tiental gemeenschappelijke tuinen opgeknapt. De tuinen zelf zijn ietsje opgehoogd  en er zijn lager gelegen delen aangebracht waar regen- en grondwater opgevangen kan worden.

Regentuin (ZOHO)

Eind 2017/begin 2018 is de Regentuin in het Zomerhofkwartier gerealiseerd. De entree vanaf de Heer Bokelweg is veranderd van een parkeerplaats, naar een onverharde plek waar het hemelwater van een aangrenzende deel van de Hofbogen en de straat rondom heen stroomt. Het water wordt tijdelijk geborgen en geïnfiltreerd door een beplante wadi. Ook wordt een deel van het water van de Hofbogen geborgen in Slimme Regentonnen in de vorm van de ZOHO-letters .

Rondom Hillergardiskerk

De gemeente wilde rondom de Hillegardiskerk vergroenen, maar later is besloten om het gebied ook klimaatbestendig te maken. Het regenwater dat op de kerk en het omliggende plein valt, wordt met een infiltratieleiding naar de krattenberging op het nabijgelegen Johan Idaplein gebracht.

Grote kerkplein

Het Grotekerkplein in Rotterdam is in 2017 ingericht als stadsparkje. Het plein rondom de Laurenskerk heeft vakken met beplanting, gras, extra bomen gekregen. De bestaande bomen zijn behouden gebleven. Naast groen heeft het plein een vertraagde hemelwaterverwerking gekregen. Een deel van het dak van de kerk is afgekoppeld. Het water wordt onder het evenemententerrein opgevangen en langzaam afgegeven aan de ondergrond .

Gemeenschappelijke tuinen Prins Alexander

Bij de Soderblomplaats/Cordell Hullplaats/Kelloggplaats wordt gewerkt aan het verminderen van wateroverlast in de gemeenschappelijke tuinen. De riolen worden vervangen in deze buurt en de tuinen worden opgehoogd. En tegelijkertijd wordt onderzocht of er een wadi kan worden gemaakt, waarin het water van de omliggende woongebouwen kan worden opgevangen.

Freijapad

De bewoners van het Freijapad en het Donarpad op Katendrecht wilden een groene, veilige en gezellige stoep voor hun voordeuren. Samen met Marjan Ketner, ontwerper, adviseur en buurtbewoner, hebben de bewoners plannen gemaakt voor een nieuwe inrichting en deze ingediend voor subsidie bij Citylab010. De bewoners wilden grote groenvakken, een schaakbord en een picknicktafel, waar ze elkaar kunnen ontmoeten, kinderfeestjes kunnen organiseren of samen kunnen eten. Grote keien op beide paden zorgen ervoor dat er geen ongewenst verkeer meer kan rijden.

Groenewegplein

In het wijkactieplan van 2017 is het Groenewegplein opgenomen als plek om op te pakken. Gezamenlijk met de gebiedsnetwerker, en de vergroeningsopgave, is Rotterdams WeerWoord op zoek gegaan naar middelen om het plein aan te pakken. Het plein is samen met de omgeving (volwassenen en kinderen) ontworpen en wordt lekker groen. Al het hemelwater van het plein wordt opgevangen in een groene watervoorziening.

Regenwaterberging Museumpark

Naast het Nieuwe Instituut, een Rotterdams museum voor architectuur, design en digitale cultuur, ligt een vijver. Deze vijver moet ‘s zomers regelmatig worden bijgevuld met drinkwater. Terwijl er in dit deel van Rotterdam regelmatig behoefte is aan meer waterberging om wateroverlast te voorkomen. Overtollig regenwater van de omgeving en omliggende gebouwen wordt nu in de vijver opgevangen en gezuiverd. Zo blijft de vijver op het gewenste peil en heeft geen aanvulling nodig van drinkwater.

Hofbogendak

Het dak van de Hofbogen wordt een tuin, wandelroute, waterberging en – zuivering in een. Het is de bedoeling dat het groene dak minimaal het regenwater kan verwerken dat daar neervalt, maar mogelijk ook uit de omgeving. Daarnaast kan het dak als waterzuivering dienen en wordt het water mogelijk in de diepe ondergrond opgeslagen en gebruikt in perioden van droogte.

Groendag Oude Noorden

Klaar met het Stenen Tijdperk! Zo’n 400 tegels zijn er op 26 januari 2020 uitgegaan op 10 plekken in het Oude Noorden. En vervangen door 2800 liter potgrond, 300 planten en 2000 bloembollen! Planten, bollen, helpende handjes en advies verzorgd door Groennoord, GroenGoed, Natural Bulbs, Stadskwekerij De Kas, de Tegeltaxi, Wijkraad Oude Noorden en Rotterdams WeerWoord! Maar het meeste werk is natuurlijk gedaan door de bewoners. Dat gaat lekker zo!

Agniesebuurt

Het riool wordt in de Agniesebuurt vervangen. Daarbij worden ook klimaatadaptieve aanpassingen meegenomen. Zo is er waterberging onder het wegennet aangelegd door middel van grof granulaat. Er is een groot netwerk opgezet in de wijk om de grondwaterstand bij te houden om zo de effecten van de maatregelen waar te nemen.

Staringbuurt

Woningcorporatie Woonstad Rotterdam is de Staringbuurt in Spangen aan het renoveren. Daarbij wordt het regenwater van de daken van de woningen opgevangen in de binnenterreinen van de woningcorporatie. Vervolgens stroomt het water naar openbaar terrein. De gemeente heeft hier voorzieningen aangebracht om het regenwater langer vast te houden.

Regenwaterberging Spangen

Het regenwater dat valt op het parkeerterrein en het dak van het Sparta-stadion wordt ingezameld en gebufferd. Onder het nieuw aangelegde Cruyff-court buiten het stadion wordt het hemelwater opgeslagen. Vanuit deze buffer wordt het gezuiverd door een groen filter, waarna het wordt verpompt naar de diepe ondergrond. Het opgeslagen water wordt gebruikt worden voor de beregening van het wedstrijdveld van Sparta. Het project is o.a. gefinancierd door de Topsector Water, het hoogheemraadschap en de gemeente Rotterdam. Evides is als (drink)waterleverancier een belangrijke partner, en neemt de installatie in beheer. Het project is opgeleverd in 2018.

Robert Fruinstraat

De StraaD is een initiatief van Bosch Slabbers om de straat van de toekomst te ontwerpen. Het is de ambitie om elke straat in Nederland om te vormen naar een straaD. Maar allereerst is de Robert Fruinstraat aan de beurt; in de wijk Middelland (Westen). De Straad is een intensief participatietraject geweest, waarbij er groene daken zijn gerealiseerd op gemeentelijk vastgoed (een polderdak) en privaat vastgoed. Ook komt er nog een Urban Waterbuffer, waarin het water zal worden opgevangen van de daken en panden van de Robert Fruinstraat. Het water wordt opgevangen in een krattenveld, waarin tegelijk ook een aantal kabels en leidingen worden verzameld in de straat. Samenwerkende partners: Gemeente Rotterdam, Hoogheemraadschap Schieland en de Krimpenerwaard, Evides, Stedin, Woonstad, Bosch Slabbers en partijen in de straat.

De Doorbraak

Begin 2017 is de Doorbraak als klimaatadaptieve straat opgeleverd. Deze staat is samen met de bewoners vergroend. In de 9 meter brede betegelde straat is een 4 meter brede groenstrook aangelegd. Onder de rest van de verharde straat ligt een waterberging van lavastenen. Het beheer van de groenstrook wordt nog steeds enthousiast door de bewoners gedaan.

Spetterflat

Bij de renovatie van twee flats aan de Mathenesserweg, is Stichting Tussentuin door Havensteder gevraagd om samen met de bewoners het binnenterrein in te richten, met aandacht voor klimaatmaatregelen. Vanuit een vaste plek in de te renoveren flat onderhielde ze contact met de bewoners. Er is een wadi aangelegd en waterbergende kratten onder de grond aangebracht. Aan de voorkant van de flat zijn de regenpijpen afgekoppeld. In de binnentuin zijn ook de mooie en waterdoorlatende Rain-Away tegels gelegd. Het project is in het voorjaar van 2019 opgeleverd.

Al Ghazalischool

Het stenige speelplein bij de Al Ghazalischool in Spangen is omgetoverd tot een groen, avontuurlijker speelplein. De regenpijpen zijn afgekoppeld en het regenwater komt terecht in bergingskratten onder het pannaveldje. Natuurlijk Spangen heeft de planvorming gecoördineerd. Financiering komt vanuit private fondsen, hoogheemraadschap en gemeente Rotterdam. De uitvoering is gestart in december 2017 en het project is opgeleverd in het jaar 2018 .