Agniesebuurt wint publieksprijs

Het begon met één geveltuin. Nu is de Agniesebuurt een groene wijk, zijn er duizenden tegels vervangen door groen én won het Helend Hof de publieksprijs van het NK Tegelwippen 2025.

De Agniesebuurt was jarenlang vooral grijs, met veel tegels, weinig schaduw en water dat na een bui bleef staan. Bewoners wilden dat veranderen en zijn zelf aan de slag gegaan. Sinds 2022 hebben ze al ruim 6.500 tegels vervangen door groen. Een van de blikvangers in de wijk is het Helend Hof, een awardwinnende actie tijdens het NK Tegelwippen. Dit voormalige stenige pleintje is nu een groene plek waar regenwater én buurtbewoners welkom zijn. Sociaal hovenier en ambassadeur eetbare natuur Stefan Herwig begeleidde de bewoners bij het ontwerp en de uitvoering.

Als je het samen doet, is het niet alleen makkelijker maar ook veel leuker. Je motiveert elkaar en het zorgt zelfs voor een gezelligere straat.

Van versteend hofje naar koele groene plek

Het hofje tussen de Schout Heynricstraat en de Paap Dirckstraat, was vroeger vooral steen. In de zomer werd het snikheet en bij regen stond het vaak blank. Bewoners wilden bomen, schaduw en uitzicht op groen, en dat is gelukt. Samen haalden ze 1.750 tegels weg, plantten drie bomen en legden kruidenbakken, een picknickveldje en twee wadi’s aan (verlaagde stukken grond waar regenwater in kan zakken). Zelfs onder een houten looppad ligt nu een wadi die water opvangt. In totaal is 100 m² dak afgekoppeld van het riool. Bij een flinke bui is dat goed voor wel 13 badkuipen regenwater. Dat stroomt nu de tuin in, in plaats van het riool. Zo blijft de grond vochtig, groeien planten beter en helpt het tegen hitte. Het Helend Hof is daardoor groener, koeler en een veel fijnere plek om elkaar te ontmoeten of waar kinderen kunnen spelen.

Publiekswipper én Wipper van de Maand

Het Helend Hof kreeg de meeste stemmen en won daarmee de Publiekswipper Award van het NK Tegelwippen 2025. Eerder werd het hofje al uitgeroepen tot ‘Wipper van de Maand September’. Een dubbele erkenning dus én een mooi compliment aan iedereen die heeft meegeholpen. Het NK Tegelwippen laat goed zien hoeveel er mogelijk is als mensen samen aan de slag gaan. Overal in het land vervangen bewoners stenen door planten. Je merkt dat je niet de enige bent, mensen in heel Nederland vervangen zoveel mogelijk tegels door planten. Dat maakt het leuker én motiverender om mee te doen. En dan is er ook nog de vriendelijke strijd tussen steden. Rotterdam en Amsterdam dagen elkaar uit, maar met een dikke knipoog. Juist die combinatie van voorbeelden, samenwerking en een beetje competitie zorgt ervoor dat steeds meer mensen mee willen wippen.

Vergroenen werkt het beste als je het samen doet

Volgens Stefan is vergroenen het leukst als je het samen doet. In je tuin kan dat met je partner, familie of kinderen en in de straat met je buren. Als sociaal hovenier koppelt hij vaak mensen aan anderen die ook blij worden van planten en hun straat groener willen maken. Zo ontstond ook het Helend Hof. Het begon met Melissa, die droomde van een groener hofje. Samen met Stefan nodigde ze haar buren uit voor een kerstborrel onder de kerstboom. Veel mensen hadden elkaar al lang niet gesproken en juist die avond kwamen de ideeën los. Dat warme begin zorgde ervoor dat mensen elkaar beter leerden kennen en zin kregen om samen aan de slag te gaan. Zodra je samen ergens aan werkt, motiveer je elkaar vanzelf en wordt de straat vanzelf gezelliger én groener.

Het begon met één geveltuin. Een klein groepje dat gewoon aan de slag ging. Daaruit kwamen grotere ideeën en steeds meer mensen haakten aan. Begin klein, en kijk wat er kan groeien.

Waarom klein beginnen werkt

De beste manier om te starten is gewoon beginnen. Je leert gaandeweg wat werkt en wat niet. Een geveltuin is daarvoor de perfecte eerste stap. Het is klein, zichtbaar en je kunt er meteen plezier van hebben. Er is veel informatie te vinden, buren willen vaak helpen en er zijn kleine budgetten zoals via Opzoomer Mee. Daarom stelt Stefan bij grote plannen vaak voor om eerst met een geveltuin te starten. Zo zie je wat erbij komt kijken en wordt het makkelijker om groter te denken.

Zo begon het, met een klein clubje en geen groot plan

In de Agniesebuurt begon het ook met één geveltuin. Een klein groepje dacht gewoon: we gaan het doen. Toen waren er nog bijna geen voorbeelden. Sterker nog, veel mensen stonden eerst negatief tegenover groen. Ze dachten dat het rommel zou geven of slecht onderhouden zou worden. Maar dat ene stoepje inspireerde anderen. Steeds meer buren raakten enthousiast. Daarna volgden meer geveltuinen, kleine parkjes, eetbare tuinen en uiteindelijk zelfs een compleet hofje. Alles groeide stap voor stap, omdat steeds meer buren mee gingen doen. Begin klein, en je weet nooit hoe groot het kan worden.

Iedereen draagt op zijn eigen manier bij

Tijdens het wippen gebeurt er altijd wel iets onverwachts. Je hebt leuke gesprekjes, onverwachte ontmoetingen, mensen die blij zijn met wat je doet of juist verrast reageren. Dat maakt het zo leuk om op straat bezig te zijn, mensen zien je aan het werk en er ontstaat vanzelf iets. Zo liep er dit jaar een dakloze man langs, die spontaan bleef en gezellig meedeed. Na het tegels wippen schoof hij aan voor een kom soep. Mooi om te zien dat ook iemand die je normaal misschien minder snel spreekt, toch aansluit bij de groep. Ook bewoner die niet zelf konden wippen, deden tóch mee. Ze kwamen naar buiten met zelfgebakken cake en muntthee om iedereen te steunen. En dan was er nog die papegaai die vanuit een raam vrolijk tegen de groep aan zat te praten, terwijl hij op de schouder van zijn eigenaar zat. Dit soort momenten laat zien dat vergroenen niet alleen over planten gaat, maar ook over mensen die elkaar buiten weer ontmoeten. Dat maakt het net zo waardevol als het eindresultaat.

Niet iedereen hoeft te graven om mee te doen. Sommige mensen kwamen naar buiten met cake of muntthee. Dat is óók meehelpen.

Groen dat je kunt proeven

Eetbare planten zijn in de Agniesebuurt extra populair. Stefan kiest zelf voor oregano en de inheemse variant wilde marjolein. De planten lijken op elkaar, smaken net anders en doen het bijna overal goed. Ze bloeien mooi, trekken veel insecten aan die belangrijk zijn voor een gezonde tuin én je kunt er in heel veel gerechten mee koken. Juist dát maakt ze zo leuk. Wie een plant deelt, deelt vaak ook het eten dat eruit komt. Zo wordt groen niet alleen mooi, maar ook iets dat buren samenbrengt, in de tuin én aan tafel.

Waar kun je terecht voor hulp of gratis planten?

Wie wil vergroenen, staat er niet alleen voor. In veel Rotterdamse wijken zijn er Klimaatactieteams met coördinatoren die je kunnen helpen bij het opzetten van een vergroeningsinitiatief. Ze geven advies, koppelen buren aan elkaar en organiseren soms ook groene activiteiten. Voor wie planten of materialen nodig heeft, is er ook Opzoomer Mee. Via deze regeling kun je een klein budget aanvragen om je straat of tuin te vergroenen, of om planten en spullen in te kopen. Verder zijn er rond half mei in veel wijken plantenmarkten, waar vrijwilligers van buurt- of volkstuinen zelfgekweekte planten verkopen. Dat is een goedkope én gezellige manier om aan groen te komen die gewoon in Rotterdam zijn gekweekt.

En het stopt niet bij dit ene hofje

De beweging gaat gewoon door. Honderd meter verderop ligt nog zo’n pleintje, iets groter dan het Helend Hof. Ook daar hebben bewoners gezegd: wij willen dit óók. Het ontwerp ligt al klaar en als alles volgens plan verloopt, wordt het volgend jaar aangelegd. Ook bij het Grafisch Lyceum komt een groene chillplek, die studenten zelf hebben ontworpen. Twee parkeerplekken maken daar plaats voor meer groen en ruimte om te ontspannen. Wat begon met een geveltuin is nu een wijk die zelf initiatief neemt én anderen inspireert.

Als je iets wilt doen in je eigen straat, begin dan klein. Zoek een buur die net zo enthousiast is. Haal één tegel eruit, maak één plantvak en laat zien wat er mogelijk is. Het NK Tegelwippen is een perfect moment om te starten, want je bent onderdeel van een beweging die door het hele land loopt. De Agniesebuurt bewijst dat je geen groot budget of groot plan nodig hebt. Alleen mensen die zeggen dat ze het gewoon gaan doen. En wie weet inspireert jouw straat straks ook weer anderen.

Bekijk de uitreiking op Instagram